 |
| Όνομα Ακτής: Άγιος Ιωάννης |
Κωδικός Ταυτότητας: ELBW079164150 |
| Δήμος Στυλίδος |
| Περιφέρεια ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ |
| Αποκεντρωμένη Διοίκηση ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ |
Εισαγωγή
Η θέσπιση Μητρώου Ταυτοτήτων Υδάτων Κολύμβησης υπαγορεύεται από την Ευρωπαϊκή Οδηγία 2006/7/ΕΚ, σχετικά με τη διαχείριση της ποιότητας των υδάτων κολύμβησης και συνιστά μια καινοτόμο προσέγγιση, με βασικό στόχο την ενημέρωση των πολιτών και την παροχή χρήσιμων στοιχείων για την σύγκριση και την επιλογή ακτών κολύμβησης. Η ταυτότητα των υδάτων κολύμβησης παρέχει πληροφορίες για τις φυσικές και γεωγραφικές συνθήκες της περιοχής της ακτής, για τα υδρολογικά χαρακτηριστικά των υδάτων κολύμβησης, καθώς και για την αξιολόγηση των πιθανών κινδύνων ρύπανσης στην περιοχή.
Συμπληρωματικώς του Μητρώου Ταυτοτήτων, κατά τη διάρκεια της κολυμβητικής περιόδου κάθε έτους (από 1η Ιουνίου έως 31η Οκτωβρίου), διενεργούνται συστηματικές δειγματοληψίες και αναλύσεις μικροβιολογικών και άλλων παραμέτρων, με σκοπό την ποιοτική παρακολούθηση και ταξινόμηση των κολυμβητικών υδάτων.
Περιγραφή Ακτής
Η κολυμβητική ακτή Άγιος Ιωάννης βρίσκεται στα βόρεια παράλια του Μαλιακού Κόλπου, 7 χλμ νοτιοανατολικά της Στυλίδας. Η ακτή αποτελεί το παράλιο τμήμα δύο ανοιχτών κόλπων μήκους 2,6 χλμ. Η κολυμβητική ακτή έχει μήκος 850 μ., μέσο πλάτος 15 μ. και έχει προσανατολισμό νοτιοανατολικό. Η παράκτια ζώνη και ο θαλάσσιος πυθμένας είναι αμμώδεις. Τα κολυμβητικά ύδατα στα πρώτα μέτρα είναι αβαθή, ενώ η κλίση του πυθμένα είναι απότομη (η ισοβαθής των 5 μ. βρίσκεται σε απόσταση 40 μ. από την ακτή). Η παράκτια ζώνη είναι φυσική και η βλάστηση της είναι πυκνή από αλμυρίκια. Η θαλάσσια βιοποικιλότητα περιλαμβάνει κυρίως χλωροφύκη και φαιοφύκη, μαλάκια (πάγουροι, δίθυρα όστρακα και γαστερόποδα) και αρθρόποδα (καβούρια). Στο κεντρικό τμήμα της ακτής εκβάλλει το συνεχόμενης ροής ρέμα, Σαπουνόρεμμα. Η πρόσβαση στην παραλία γίνεται οδικώς μέσω ασφαλτοστρωμένου δρόμου, τόσο με ιδιωτικά μέσα όσο και με δημόσια μέσα μεταφοράς. Τμήμα της παραλίας είναι οργανωμένο και διαθέτει υποδομές εξυπηρέτησης των λουομένων, όπως ξαπλώστρες και ομπρέλες, καλάθια και κάδους απορριμμάτων. Επίσης στην ακτή δεν επιτρέπονται τα κατοικίδια. Η κολύμβηση αποτελεί την κύρια δραστηριότητα επί της ακτής ενώ στα κολυμβητικά της ύδατα, κυρίως στο ανατολικό της τμήμα, αγκυροβολούν βάρκες. Ο μέγιστος αριθμός λουομένων εκτιμάται σε 200 άτομα. Η άμεση περιοχή της παραλίας είναι μερικώς οικιστική και η βλάστηση της αποτελείται από καλλιέργειες και ελαιώνες. Ανάντη της ακτής υπάρχει αραιή δόμηση με χρήση από εστιατόρια, αναψυκτήρια όπου έχουν διαμορφώσει το χώρο με φοίνικες και γκαζόν, ενώ στα 500 μ. βόρεια διέρχεται η εθνική οδός Αθηνών – Θεσσαλονίκης.
Χρήσεις γης ευρύτερης περιοχής
Στην ευρύτερη περιοχή της ακτής κυριαρχεί η γεωργική χρήση, ενώ στα βόρεια υπάρχουν εκτάσεις με χαμηλή βλάστηση.
Υπαγωγή - Χαρακτηρισμοί
Η ακτή εντάσσεται στο Υδατικό Σύστημα Αν. Στερεά Ελλάδα (EL07), στην Λεκάνη Απορροής Ποταμού Σπερχειού (EL0718) και στο Παράκτιο Υδατικό Σύστημα «Μαλλιακός Κόλπος» (EL0718C0007N), του οποίου η οικολογική κατάσταση έχει χαρακτηριστεί ως «Μέτρια», με βάση τα αποτελέσματα της ταξινόμησης, που πραγματοποιήθηκε στην 1η αναθεώρηση των Σχεδίων Διαχείρισης Λεκανών Απορροής Ποταμών (ΣΔΛΑΠ) και την αντίστοιχη Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΣΜΠΕ) (ΦΕΚ Β 4678/29.12.2017). Στο Υδατικό Σύστημα αντιστοιχεί σταθμός εποπτικής παρακολούθησης που έχει οριστεί στο πλαίσιο εφαρμογής του Άρθρου 8 της Οδηγίας 2000/60/ΕΚ. Στην περιοχή εκβάλλει το ρέμα Σαπουνόρρεμα το οποίο είναι αναγνωρισμένο στο πλαίσιο της Οδηγίας 2000/60/ΕΚ. Η ευρύτερη περιοχή χαρακτηρίζεται ως περιοχή προστασίας - διατήρησης φυσικού περιβάλλοντος και είναι ενταγμένη στο δίκτυο Natura 2000 (GR2440002 – Κοιλάδα και εκβολές Σπερχειού – Μαλιακός Κόλπος).
Ποιότητα κολυμβητικών υδάτων
Η παραλία Άγιος Ιωάννης αναγνωρίσθηκε ως ακτή κολύμβησης το έτος 1991 και έκτοτε παρακολουθείται στο πλαίσιο των ετησίων προγραμμάτων παρακολούθησης της ποιότητας των κολυμβητικών υδάτων, τα οποία πραγματοποιούνται με ευθύνη του Υπουργείου Παραγωγικής Ανασυγκρότησης Περιβάλλοντος και Ενέργειας.
Από το 2010, η παρακολούθηση και η αξιολόγηση της ποιότητας των υδάτων για τις κολυμβητικές περιόδους πραγματοποιείται σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στην Οδηγία 2006/7/ΕΚ και με συναξιολόγηση των αποτελεσμάτων παρακολούθησης των τελευταίων ετών.
| Σημείο παρακολούθησης | 2019 | 2020 | 2021 | 2022 | |||||
ELBW079164150101 |
Υδρολογικά, μετεωρολογικά χαρακτηριστικά
Το μέσο ετήσιο ύψος βροχόπτωσης στην περιοχή είναι 571mm, με το μέγιστο και το ελάχιστο μηνιαίο ύψος να είναι αντίστοιχα 73,3mm και 18,8mm. (Ε.Μ.Υ. Μετεωρολογικός Σταθμός Λαμίας, έτη 1970-1997). H επικρατέστερη διεύθυνση ανέμου είναι η βορειοδυτική, ακολουθούμενη από ανατολική και νοτιοανατολική με μικρή ή μέση ένταση (Ε.Μ.Υ. έτη 1970-2001). Η μέση μηνιαία θερμοκρασία της ατμόσφαιρας κατά την κολυμβητική περίοδο είναι 24oC, με τη μέγιστη μηνιαία θερμοκρασία να καταγράφεται κατά το μήνα Ιούλιο και να είναι της τάξης των 27oC(Ε.Μ.Υ. έτη 1970-2001).
Σημειώνεται ότι η ακτή, εξαιτίας του προσανατολισμού και της μορφολογίας της είναι προστατευμένη από τους επικρατέστερους ανέμους, με εξαίρεση τους βορειοδυτικούς. Η περιοχή επηρεάζεται από το φαινόμενο της παλίρροιας, με μέσο εύρος διακύμανσης του ύψους του νερού 0,25 μ., η οποία αποτελεί τον σημαντικότερο παράγοντα μεταφοράς θαλάσσιας μάζας.
Πιέσεις
Ιχθυοκαλλιέργειες
Στην περιοχή εντοπίζεται μία μονάδα υδατοκαλλιέργειας μυδιών μέσω πλωτών συστημάτων. Τα εν λόγω συστήματα εν γένει έχουν μικρή δυναμικότητα (της τάξης των 10 tn ανά στρέμμα καλλιέργειας) και λειτουργούν σε βάθη μεγαλύτερα των 8 μ. Η συγκεκριμένη υδατοκαλλιέργεια αποτελεί μια μη εντατική μορφή καλλιέργειας και κυρίως επιφέρει αύξηση του οργανικού φορτίου στο θαλάσσιο πυθμένα.
Εκβολές ποταμών, ρεμάτων-εκβάλλοντες αγωγοί
Στο μέσο περίπου της ακτής εντοπίζεται η εκβολή του ρέματος Σαπουνόρεμμα. Το ρέμα είναι συνεχούς ροής και, δυνητικώς, μεταφέρει ρυπαντικό φορτίο από την ευρύτερη περιοχή η οποία χαρακτηρίζεται από αγροτική δραστηριότητα. Το μεταφερόμενο φορτίο ενδέχεται να περιλαμβάνει αυξημένες συγκεντρώσεις θρεπτικών (κυρίως νιτρικών και φωσφορικών αλάτων) που προέρχονται από τα λιπάσματα και άλλων επικίνδυνων ουσιών που περιέχονται στα φυτοφάρμακα που εφαρμόζονται στις καλλιέργειες. Επίσης η ακτή βρίσκεται κοντά στις εκβολές του ποταμού Σπερχειού. Ο ποταμός Σπερχειός έχει μήκος 82,5 χλμ. και η λεκάνη απορροής του έχει συνολική επιφάνεια 2116 χλμ2. Ο ποταμός μεταφέρει ρυπαντικό φορτίο από την λεκάνη απορροής του, η οποία χαρακτηρίζεται από εκτενή αγροτική δραστηριότητα. Το μεταφερόμενο φορτίο περιλαμβάνει αυξημένες συγκεντρώσεις θρεπτικών (κυρίως νιτρικών και φωσφορικών αλάτων), που προέρχονται από τα λιπάσματα, και άλλων επικίνδυνων ουσιών που περιέχονται στα φυτοφάρμακα, που εφαρμόζονται στις καλλιέργειες, αλλά και από τις βιομηχανικές μονάδες που δραστηριοποιούνται σε μικρή απόσταση από την κοίτη του ποταμού.
Αποτελέσματα επιτόπιας επίσκεψης
Κατά την επί τόπου επίσκεψη στην παραλία διαπιστώθηκε αυξημένη θολότητα των κολυμβητικών υδάτων ενώ αναφέρθηκε δυσάρεστη οσμή στις εκβολές του ρέματος. Επίσης εντοπίστηκε συγκέντρωση επιφανειοδραστικών ουσιών (αφροί).
Ευτροφισμός
Η ακτή κολύμβησης επηρεάζεται από την απορροή ρυπαντικών φορτίων των κύριων θρεπτικών συστατικών αζώτου και φωσφόρου, κυρίως από τον Σπερχειό ποταμό, που συμβάλλουν στην ανάπτυξη αλγών και ευνοούν την εξέλιξη ευτροφικών φαινομένων, και ειδικότερα από την εκτενή γεωργική δραστηριότητα που αναπτύσσεται στην άμεση περιοχή.Η τοποθεσία της ακτής εντός του Μαλιακού κόλπου, ο οποίος παρουσιάζει περιστασιακά φαινόμενα ραγδαίας ανάπτυξης αλγών, σε συνδυασμό με το μικρό βάθος των νερών και τα ασθενή επικρατούντα ρεύματα στην περιοχή τα οποία εξασφαλίζουν μικρό ρυθμό ανανέωσης των υδάτων, έχουν σαν αποτέλεσμα τη διαμόρφωση ευνοϊκών συνθηκών για την εμφάνιση του φαινόμενου του ευτροφισμού. Το 2009 παρατηρήθηκε σε διάφορες περιοχές του Μαλιακού κόλπου, για ένα διάστημα 40 ημερών, αυξημένη θνησιμότητα ψαριών. Συγκεκριμένα, οι πρώτες ποσότητες νεκρών ψαριών στο Μαλιακό κόλπο αναφέρθηκαν στις αρμόδιες Υπηρεσίες της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Φθιώτιδας στις 10-03-2009 στην περιοχή της Aγ. Τριάδας. Η αύξηση της θνησιμότητας των ψαριών συσχετίστηκε με την αύξηση του ιχθυοτοξικού είδους Chattonella-like sp. της κλάσης των ραφιδοφυκών.Η έντονη θολότητα των νερών της ακτής υποδεικνύει την παρουσία φυτοπλαγκτόν γεγονός που συνδέεται με την ανάπτυξη ευτροφικών φαινομένων. Με βάση τα παραπάνω εκτιμάται υψηλός κίνδυνος εμφάνισης ευτροφικών φαινομένων στην ακτή.
Διερεύνηση έκτακτων συνθηκών
Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία των ανέμων και της βροχόπτωσης για την περιοχή, κατά την κολυμβητική περίοδο δεν εμφανίζονται ακραία καιρικά φαινόμενα και, επομένως, δεν αναμένεται ιδιαίτερη επιβάρυνση της θαλάσσιας περιοχής από απορροές ομβρίων ή/και μεταφορά ρύπων λόγω ισχυρών ανέμων.
Μέτρα αντιμετώπισης
Σε περίπτωση έκτακτου περιστατικού ρύπανσης των υδάτων ή επιβάρυνσης του περιβάλλοντος της ακτής κολύμβησης, ενεργοποιείται μηχανισμός έγκαιρης προειδοποίησης για την πρόληψη και την ασφάλεια των λουομένων. Ο αρμόδιος φορέας διαχείρισης τέτοιων καταστάσεων είναι ο Δήμος Στυλίδος.
Στις επανορθωτικές ενέργειες περιλαμβάνονται:
- Ενημέρωση του κοινού για την ρύπανση και την εκτιμώμενη διάρκεια αυτής.
- Έκδοση απόφασης προσωρινής διακοπής της κολύμβησης (εάν κριθεί απαραίτητο από τις αρμόδιες Υπηρεσίες).
- Συνέχιση της παρακολούθησης των υδάτων, σύμφωνα με το αντίστοιχο πρόγραμμα παρακολούθησης που εφαρμόζεται στο πλαίσιο της Οδηγίας 2006/7/Ε.Κ., και λήψη πρόσθετου δείγματος, προκειμένου να επιβεβαιωθεί ότι το περιστατικό έχει λήξει. Σε περίπτωση που το πρόγραμμα παρακολούθησης προβλέπει λήψη δείγματος στην περίοδο εμφάνισης της βραχυπρόθεσμης ρύπανσης, το δείγμα αυτό μπορεί να εξαιρεθεί και να αντικατασταθεί από ένα πρόσθετο δείγμα, το οποίο θα ληφθεί 7 ημέρες μετά την εξάλειψη του φαινομένου
Η αντιμετώπιση του φαινομένου του ευτροφισμού, σχετίζεται με τη λήψη μέτρων, με κύριο στόχο τη μείωση των φορτίων θρεπτικών που απορρέουν στην παράκτια περιοχή, που σχετίζεται αφενός με την μείωση των εφαρμοζόμενων ποσοτήτων λιπασμάτων στις επιδρούσες λεκάνες απορροής και την εφαρμογή των αρχών του κώδικα ορθής γεωργικής πρακτικής, αφετέρου δε με την αποφυγή χρήσης απορροφητικών βόθρων και την υιοθέτηση της κατασκευής κατάλληλων μεμονωμένων συστημάτων αποχέτευσης λυμάτων σε περιοχές που δεν εξυπηρετούνται από αποχετευτικό δίκτυο και κεντρική εγκατάσταση επεξεργασίας λυμάτων.Σχετικά με την παρουσία των μονάδων οστρακοκαλλιέργειες δεν φαίνεται να έχει επηρεάσει την ποιότητα των υδάτων της περιοχής. Σε κάθε περίπτωση συνιστάται η τήρηση των Περιβαλλοντικών Όρων λειτουργίας των μονάδων τηρώντας τις προδιαγραφόμενες ωφέλιμες επιφάνειες εκτροφής και εφαρμόζοντας τα απαιτούμενα μέτρα διαχείρισης των αποβλήτων τους.
Γενικά συνιστάται η αποφυγή κολύμβησης εντός των λιμανιών, των μόνιμων αγκυροβολίων και των ναυπηγείων, 200 μ. εκατέρωθεν από τα στόμια εκβολής των αγωγών εγκαταστάσεων επεξεργασίας λυμάτων, στις εκβολές αγωγών ομβρίων υδάτων μετά από έντονη βροχόπτωση, καθώς και στις εκβολές ρεμάτων συνεχούς ροής.
Στοιχεία επικοινωνίας και πηγές περαιτέρω ενημέρωσης
| Αρμόδια Τοπική Αρχή Δήμος ΣΤΥΛΙΔΟΣ ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΥ 35, ΣΤΥΛΙΔΑ, 35300 Τηλέφωνο: 22383-50100/08, 22380-24831/22555 Fax: 2238024783 www.stylida.gr mayor@stylida.gr,fykavana@gmail.com Αρμόδια Κρατική Αρχή ΥΠΕΝ Γενική Γραμματεία Φυσικού Περιβάλλοντος και Υδάτων Λεωφόρος Μεσογείων 119, Αθήνα, Τηλέφωνο: 2131513849, 850, 852 www.ypen.gov.gr ggenvr@ypen.gr info@ypen.gov.gr | Αρμόδια Περιφερειακή Αρχή Αποκεντρωμένη Διοίκηση Θεσσαλίας - Στερεάς Δ/νση Υδάτων Στερεάς Ελλάδας Θερμοπυλών 60, 35100 Λαμία Τηλέφωνο: : 22310 32211 Fax: 22310 32328 http://stereaellada.dasi-ydata.gr/4portal/index.php dydatonster@apdthest.gov.gr | Αρμόδια Υγειονομική Υπηρεσία Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας Δ/ΝΣΗ ΔΗΜ. ΥΓΕΙΑΣ & ΚΟΙΝ. ΜΕΡΙΜΝΑΣ ΦΘΙΩΤΙΔΑΣ Αινιάνων 2, 35100 Λαμία Τηλέφωνο: 2231352831 |
| Έκδοση Tαυτότητας | Ημερομηνία | Επόμενη αναθεώρηση |
| R3 | Μάιος 2015 | Σε περίπτωση σημαντικής μεταβολής στην ποιότητα των κολυμβητικών υδάτων ή στο φυσικό περιβάλλον |
Ευρωπαϊκή Επιτροπή - Ποιότητα υδάτων κολύμβησης: ec.europa.eu/environment/water/water-bathing/index_en.html Ευρωπαϊκός Οργανισμός Περιβάλλοντος - Κατάσταση υδάτων κολύμβησης:www.eea.europa.eu/themes/water/status-and-monitoring/state-of-bathing-water Ευρωπαϊκός Οργανισμός Περιβάλλοντος: Κεντρικό Αποθετήριο Δεδομένων:cdr.eionet.europa.eu/gr/eu/bwd Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας: www.ypen.gov.gr Μητρώο ταυτοτήτων υδάτων κολύμβησης:bathingwaterprofiles.gr/ Υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού:www.culture.gov.gr Εθνική Μετεωρολογική Υπηρεσία (Ε.Μ.Υ.): www.emy.gr Περιοχές δικτύου Natura 2000: www.ypen.gov.gr/perivallon/viopoikilotita/diktyo-natura-2000/ Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών:www.hcmr.gr Ελληνικό Κέντρο Βιοτόπων - Υγροτόπων:www.ekby.gr Γαλάζιες σημαίες:www.blueflag.gr ΕΟΤ:gnto.gov.gr Περιφέρεια ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ:http://portal.stereahellas.gr/
Το Πρόγραμμα «Ταυτότητες ακτών κολύμβησης» για το έτος 2011 χρηματοδοτήθηκε από το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Περιβάλλον & Αειφόρος Ανάπτυξη» (ΕΠΠΕΡΑΑ) του ΕΣΠΑ 2007-2013, με συγχρηματοδότηση από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης.
Για πρόσθετες πληροφορίες και ενημέρωση για το πρόγραμμα και τις κολυμβητικές ακτές της χώρας, υποβολή σχολίων, παρατηρήσεων και ανταλλαγή απόψεων επισκεφτείτε την ηλεκτρονική μας διεύθυνση www.bathingwaterprofiles.gr